USA zatwierdzają tabletkę Wegovy. Dlaczego to może zmienić leczenie otyłości i cały rynek GLP-1
Novo Nordisk właśnie wykonało ruch, którego mało kto się spodziewał — i który może ponownie przetasować cały rynek leków na otyłość. Zgoda amerykańskiej FDA na Wegovy w tabletkach to nie tylko technologiczny przełom, ale też strategiczny strzał w momencie, gdy konkurencja w świecie GLP-1 staje się coraz bardziej brutalna, a presja cenowa rośnie z kwartału na kwartał.
Po latach dominacji zastrzyków odchudzających firma wprowadza na rynek pierwszą codzienną tabletkę GLP-1 zatwierdzoną do leczenia otyłości, celując w miliony pacjentów, którzy dotąd nie decydowali się na terapię z powodu igieł, logistyki lub psychologicznej bariery. Pytanie nie brzmi już więc tylko, czy nowa forma działa — bo badania pokazują, że działa — ale czy tabletka pozwoli Novo Nordisk utrzymać dominację rynkową, poszerzyć dostęp do terapii i obronić pozycję przed nadchodzącą ofensywą Eli Lilly. Stawka jest ogromna: w pierwszych dziewięciu miesiącach 2025 roku segment leczenia otyłości przyniósł firmie blisko 60 miliardów koron duńskich przychodów, co pokazuje, dlaczego każda innowacja w GLP-1 elektryzuje inwestorów. Jednocześnie nawet w tej „złotej erze” pojawiają się rysy — Novo obniżyło swoje prognozy na 2025 rok właśnie z powodu rosnącej konkurencji i presji cenowej, co tylko potwierdza, że rynek wchodzi w fazę otwartej wojny o pacjenta, cenę i przyszłość leczenia otyłości.
Decyzja amerykańskiej Agencji Żywności i Leków (FDA) o zatwierdzeniu doustnej wersji Wegovy to coś więcej niż kolejna nowość farmaceutyczna. To sygnał, że leczenie otyłości i chorób metabolicznych wchodzi w nową fazę – wygodniejszą, potencjalnie tańszą i znacznie bardziej dostępną. Po raz pierwszy tak skuteczny lek z grupy GLP-1, dotąd kojarzony głównie z zastrzykami, będzie dostępny w formie codziennej tabletki.
Przez ostatnie lata zastrzyki odchudzające – takie jak Wegovy, Mounjaro czy Ozempic – zrewolucjonizowały podejście do leczenia otyłości, ale jednocześnie stworzyły nowe bariery: strach przed igłami, problemy z przechowywaniem, ograniczenia logistyczne oraz bardzo wysokie ceny. Tabletka Wegovy może te bariery znacząco obniżyć, co w praktyce oznacza większą liczbę pacjentów, którzy w ogóle rozważą terapię.
Tabletka zamiast zastrzyku – dlaczego to ma znaczenie systemowe
Choć skuteczność Wegovy w tabletkach jest zbliżona do wersji iniekcyjnej, zmiana formy podania ma ogromne znaczenie z punktu widzenia całego systemu ochrony zdrowia. Jak podkreślają endokrynolodzy, dla wielu pacjentów sama konieczność wykonywania regularnych zastrzyków była psychologiczną barierą nie do przejścia. Tabletka jest „znana”, codzienna, mniej stygmatyzująca – a to zwiększa szansę na rozpoczęcie i utrzymanie leczenia.
Doustna Wegovy działa w ten sam sposób co zastrzyki: naśladuje hormon GLP-1, który reguluje uczucie sytości, spowalnia opróżnianie żołądka i zmniejsza apetyt. Efekt kliniczny jest bardzo zbliżony – w badaniach fazy 3 pacjenci tracili średnio 13–16% masy ciała w ciągu około 64 tygodni, co stawia tabletkę w tej samej lidze co iniekcje.
Skuteczność tabletek GLP-1 porównywalna, ale inne wyzwania
Ważną różnicą jest sposób wchłaniania leku. Tabletka semaglutydu musi „przetrwać” układ pokarmowy, dlatego dawki doustne są wielokrotnie wyższe niż w zastrzykach. Maksymalna dawka tabletki Wegovy to 25 mg dziennie, podczas gdy w zastrzykach mówimy o 2,4 mg tygodniowo. To tłumaczy, dlaczego lek trzeba przyjmować na czczo, z niewielką ilością wody i odczekać co najmniej 30 minut przed jedzeniem czy innymi lekami.
Ten sposób podania wiąże się również z nieco częstszymi działaniami niepożądanymi ze strony przewodu pokarmowego, zwłaszcza na początku terapii. Nudności, biegunki czy wymioty pozostają najczęściej zgłaszanymi skutkami ubocznymi – podobnie jak w przypadku zastrzyków – ale część pacjentów gorzej toleruje formę doustną.
Cena tabletek Wegovy: taniej na start, drożej na finiszu?
Novo Nordisk zapowiedział, że początkowa dawka tabletki Wegovy będzie kosztować w USA około 149 dolarów miesięcznie, co czyni ją najtańszą opcją GLP-1 na rynku prywatnym. Problem w tym, że pełna skuteczność kliniczna została osiągnięta przy najwyższych dawkach, których ceny nie zostały jeszcze oficjalnie ujawnione. Eksperci przewidują, że mogą one sięgać 250–300 dolarów miesięcznie, a być może więcej.
Mimo to tabletka ma przewagę: jest tańsza w produkcji, łatwiejsza w transporcie i nie wymaga chłodzenia. To daje realną nadzieję, że wraz z rosnącą konkurencją ceny będą spadać – zwłaszcza że na horyzoncie pojawiają się kolejne doustne leki GLP-1.
Rynek GLP-1 wchodzi w fazę „wojny tabletek”
Zatwierdzenie doustnej Wegovy otwiera nowy rozdział rywalizacji między gigantami farmaceutycznymi. Eli Lilly pracuje nad własną tabletką GLP-1 – orforglipronem, którego decyzja regulacyjna spodziewana jest w najbliższych latach. W przeciwieństwie do semaglutydu, orforglipron jest małocząsteczkowy i nie wymaga specjalnych warunków przyjmowania, co może dać mu przewagę użytkową.
Eksperci przewidują, że w ciągu 12–18 miesięcy rynek może przejść od dwóch dominujących zastrzyków do kilku konkurujących tabletek i iniekcji, co niemal zawsze kończy się większą dostępnością i presją cenową. Dla pacjentów to najlepsza możliwa wiadomość.
Nowe tabletki GLP-1 jako terapia podtrzymująca po zastrzykach
Coraz więcej uwagi w badaniach zyskuje orforglipron – doustny agonista receptora GLP-1 rozwijany przez Eli Lilly, który wstępne dane kliniczne sugerują, że może pełnić ważną rolę w utrzymaniu efektów odchudzania po zakończeniu terapii zastrzykami. W badaniu fazy 3 pacjenci, którzy najpierw stosowali zastrzyki GLP-1 (takie jak Wegovy czy Mounjaro), a następnie przeszli na orforglipron, zachowali większość utraconej masy ciała przez rok — u osób po Wegovy średnia różnica wagi wyniosła zaledwie około 0,9 kg powrotu po 52 tygodniach, co wskazuje na dobrą stabilizację efektów po zakończeniu intensywnej terapii iniekcyjnej .
Program badawczy ATTAIN-MAINTAIN potwierdził, że doustna forma GLP-1 osiągała lepsze wyniki niż placebo w utrzymaniu spadku wagi, łącząc leczenie farmakologiczne z dietą i aktywnością fizyczną — co jest kluczowe, ponieważ samo odstawienie zastrzyków często wiąże się z szybkim odzyskiwaniem masy ciała, jeśli nie ma mechanizmów podtrzymujących . Takie wyniki są obiecujące, ponieważ wskazują, że leki doustne mogą pełnić funkcję „terapii podtrzymującej”, oferując kontynuację działania GLP-1 w łatwiejszej formie niż zastrzyki i wspierając pacjentów w utrzymaniu efektu terapeutycznego na dłuższą metę bez konieczności powrotu do tygodniowych iniekcji — co jest szczególnie ważne w kontekście przewlekłego charakteru otyłości i wyzwań związanych z jej długoterminową kontrolą.
Tabletka Wegovy nie zastąpi całkowicie zastrzyków – przynajmniej nie od razu. Dla części pacjentów iniekcje pozostaną skuteczniejsze lub lepiej tolerowane. Ale pojawienie się pełnoprawnej, skutecznej alternatywy doustnej oznacza prawdziwy przełom w leczeniu otyłości, chorób sercowo-naczyniowych i zaburzeń metabolicznych.
To także sygnał, że GLP-1 przestają być „modnym lekiem na odchudzanie”, a stają się fundamentem nowoczesnej medycyny metabolicznej. W kolejnych latach to nie pytanie „czy”, ale „w jakiej formie” pacjenci będą korzystać z tej klasy leków.